Magazyn wysokiego składowania różni się od niskiego wysokością regałów. Z niej wynikają różnice w sprzęcie oraz w kosztach. Zmienia się też rola oprogramowania. Przyjęty na tej stronie podział stawia granicę przy 7,2 m. Porównanie opiera się na parametrach, które da się zmierzyć w danych obiektu.
Spis treści
- Podział według wysokości składowania
- Sprzęt do obsługi regałów
- Czas cyklu pojedynczej operacji
- Koszt paletomiejsca a skala obiektu
- Adresowanie lokalizacji w trzech wymiarach
- Inwentaryzacja i kontrola stanów
- Bezpieczeństwo pracy na wysokości
- Który magazyn wybrać
- Pytania i odpowiedzi o magazynie wysokiego i niskiego składowania
- Glosariusz pojęć związanych z wysokością składowania
Podział według wysokości składowania
Klasyfikacje różnią się w szczegółach. Część opracowań liczy wysokie składowanie od 6 m, a inne od 7,5 m. Na potrzeby tej strony obowiązuje podział trzystopniowy: niskie do 4,2 m, średnie od 4,2 do 7,2 m i wysokie powyżej 7,2 m. Wysokość określa, jakim sprzętem da się obsłużyć najwyższy poziom regału.
| Kryterium | Niskie składowanie | Średnie składowanie | Wysokie składowanie |
|---|---|---|---|
| Wysokość | do 4,2 m | 4,2-7,2 m | powyżej 7,2 m, w halach automatycznych nawet do 40 m |
| Sprzęt | wózek czołowy i paleciak | wózek czołowy z wyższym masztem | reach truck, wózek systemowy VNA, układnica |
| Koszt początkowy | niższy | pośredni | wyższy, bo regały i sprzęt są droższe |
| Koszt gruntu na paletę | wyższy | pośredni | niższy przy dużej skali |
| Wymagany WMS | zalecany | zalecany | niezbędny do bezpiecznego adresowania |
Różnice w typach obiektów pokazuje także strona o magazynie wysokiego składowania. Definicje pojęć łańcucha dostaw zbiera słownik CSCMP.
Sprzęt do obsługi regałów
Standardowy wózek czołowy podnosi paletę na kilka metrów i wymaga szerokiego korytarza. Przy wyższych regałach przechodzi się na wózki reach truck z wysuwanym masztem. Korytarz może mieć wtedy 2,5-3 m. W korytarzach VNA pracują wózki systemowe prowadzone szynami albo pętlą indukcyjną, a szerokość korytarza spada do 1,5-1,8 m zamiast 3,5 m.
W najwyższych halach paletę odkłada układnica, którą steruje WMS. System przesyła jej zlecenia pobrania i odłożenia, a układnica potwierdza wykonanie. Człowiek nie wjeżdża wtedy do alejki, więc maleje ryzyko kolizji. Obsługę sprzętu opisuje strona o obsłudze magazynu wysokiego składowania.
Obok wózków z operatorem pracują wózki samojezdne. AGV jeżdżą po wyznaczonej trasie, a AMR planują ją samodzielnie na podstawie danych z czujników. Przewożą palety między przyjęciem a strefą składowania i odciążają ludzi z transportu, więc operatorzy mogą zająć się kontrolą jakości dostawy.
Odczyt etykiet z wysokości
Operator na podnoszonej platformie nie schodzi po każdy odczyt. Terminal z głowicą dalekiego zasięgu skanuje etykietę z wysokiego poziomu, a system porównuje odczyt z adresem zadania. Niezgodność blokuje operację. W magazynie niskim ten sam skan odbywa się z poziomu posadzki.
Czas cyklu pojedynczej operacji
Pobranie z poziomu podłogowego składa się z dojazdu i podjęcia palety. W regale wysokim dochodzą dwa dodatkowe etapy. Część wózków systemowych ma pozycjonowanie końcowe, które zatrzymuje maszynę dokładnie przed wybraną lokalizacją i ogranicza ryzyko uszkodzenia palety w wąskim korytarzu.
- Dojazd. Droga do alejki i wzdłuż niej, krótsza w obiekcie wysokim, bo hala zajmuje mniej powierzchni.
- Podniesienie. Czas pracy układu podnoszącego, który rośnie z numerem poziomu.
- Pozycjonowanie. Ustawienie wideł naprzeciw gniazda, wykonywane ręcznie albo z pomocą czujnika.
- Odczyt i potwierdzenie. Skan etykiety i zapis operacji, taki sam na każdej wysokości.
Wynika z tego wniosek dla rozmieszczenia towaru. Indeksy o największej liczbie wydań powinny leżeć na poziomach o najkrótszym czasie cyklu, a towar rzadko ruszany na najwyższych. Mechanikę klasyfikacji opisuje strona o analizie ABC magazynu.
Koszt paletomiejsca a skala obiektu
Hala wysokiego składowania wymaga większych nakładów na regały i sprzęt, ale zajmuje mniej gruntu na jedną paletę. Przy małej liczbie palet ta przewaga znika, bo droższe wyposażenie rozkłada się na mało miejsc. Przy dużej skali koszt utrzymania nieruchomości i mediów na paletę maleje. Wysokie składowanie sprawdza się przy dużej ilości jednorodnego towaru, a niskie przy częstym i bezpośrednim dostępie do każdej pozycji.
Orientacyjnie hala o powierzchni 1000 m² z regałami wysokimi może pomieścić tyle towaru, ile hala niska o powierzchni 3000-4000 m². Przelicznik wynika z liczby poziomów w jednej alejce i z gęstszego ułożenia korytarzy. Dokładną wartość dla własnego obiektu daje dopiero projekt układu regałów.
Obiekty średniego składowania stanowią rozwiązanie pośrednie. Przyjmują różnorodny towar, który nie wymaga skrajnych wysokości, i pozwalają stopniowo rozbudowywać sprzęt. Wiele firm zaczyna od takiego układu, a wyższe poziomy dodaje wraz ze wzrostem wolumenu.
Reguła: porównuj koszt jednego paletomiejsca w całym okresie użytkowania, a nie samą cenę regału. Do kosztu wysokiego składowania wchodzi sprzęt systemowy i oprogramowanie. Do kosztu niskiego wchodzi grunt oraz dłuższe trasy wózków.
Adresowanie lokalizacji w trzech wymiarach
W magazynie niskim wystarczy często adres w układzie alejka i regał. Obiekt wysoki dodaje poziom, a pobranie z poziomu piątego trwa dłużej niż z podłogowego. Adres musi więc zawierać cztery elementy i być unikalny w całym obiekcie. Mapa magazynu w Studio WMS.net pokazuje te adresy jako układ regałów z kolorem zajętości.
Kliknięcie lokalizacji otwiera podgląd z asortymentem i ilościami, a najechanie kursorem pokazuje podpowiedź bez otwierania panelu. Więcej o mapie opisuje strona o wizualizacji magazynu.
Unikalność adresu w bazie
Dwie lokalizacje o tym samym adresie oznaczają, że system skieruje dwie palety w to samo gniazdo. Przykład jest ilustracyjny i nie pokazuje struktury produktu. Ograniczenie UNIQUE zakłada w SQL Server indeks, który odrzuca duplikat już przy zapisie.
CREATE TABLE dbo.Lokalizacje (
LokalizacjaId int IDENTITY(1,1) PRIMARY KEY,
Alejka tinyint NOT NULL,
Regal smallint NOT NULL,
Poziom tinyint NOT NULL,
Pozycja tinyint NOT NULL,
NosnoscKg int NOT NULL,
CONSTRAINT UQ_Lokalizacje_Adres UNIQUE (Alejka, Regal, Poziom, Pozycja)
);
Architekturę indeksów opisuje dokumentacja indeksów w SQL Server. Zasady wyboru gniazda dla towaru opisuje strona o kryteriach wyboru lokalizacji.
Inwentaryzacja i kontrola stanów
W magazynie niskim liczenie odbywa się z poziomu posadzki i trwa krótko na jedną alejkę. W magazynie wysokim spis wymaga platformy albo wózka z podnoszoną kabiną, więc pełne liczenie zatrzymałoby obiekt na dłużej. Dlatego stosuje się inwentaryzację cykliczną, w której system wskazuje lokalizacje do przeliczenia między zadaniami.
Wybór lokalizacji do liczenia opiera się na dacie ostatniego spisu i na klasie rotacji. Zasady opisuje strona o inwentaryzacji w magazynie. Rozbieżność wyłapana w jednej alejce nie blokuje pozostałych.
Bezpieczeństwo pracy na wysokości
W obu typach obiektów obowiązują przepisy o bezpieczeństwie i higienie pracy. Podstawowe wymagania zawiera rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów BHP. W obiekcie wysokim większe znaczenie mają stabilność regałów i obciążenie konstrukcji. Materiały niebezpieczne trafiają na niskie poziomy.
- Systemy zbliżeniowe. Czujniki RFID oraz UWB i detekcja pieszych z użyciem AI ostrzegają o człowieku w strefie ruchu wózka.
- Oświetlenie ostrzegawcze. Sygnalizacja LED wskazuje pojazd zbliżający się do skrzyżowania alejek.
- Systemy wizyjne. Kamery i LiDAR obserwują korytarze, których nie widać z kabiny.
- Kontrola stref. Dostęp do alejki wysokiego składowania mają wyłącznie przeszkoleni operatorzy.
Który magazyn wybrać
Wysokie składowanie wybiera się przy ograniczonej powierzchni i jednorodnym towarze. Niskie wygrywa przy dużej działce oraz przy częstych zmianach asortymentu. Granica nie jest ostra, bo wiele firm łączy strefę wysoką dla towaru wolno rotującego ze strefą niską dla szybkiego. Kryteria oceny firmy opisuje strona o tym, dla kogo są magazyny wysokiego składowania.
Oprogramowanie wymaga innego podejścia w każdym typie. W obiekcie wysokim oprogramowanie WMS prowadzi adresy i zadania sprzętu. W obiekcie niskim jego rola ogranicza się do eliminacji pomyłek przy wydaniach i skracania inwentaryzacji. Hale w pełni zautomatyzowane opisuje strona o automatycznym magazynie wysokiego składowania, a dostęp do danych dla kontrahentów zapewnia program magazynowy online.
Pytania i odpowiedzi o magazynie wysokiego i niskiego składowania
W polskiej praktyce przyjmuje się, że wysoki magazyn to obiekt ze składowaniem powyżej 7,2 m. Niektóre klasyfikacje liczą od 6 m albo od 7,5 m. W halach automatycznych regały sięgają nawet 40 m.
Niskie składowanie jest tańsze na starcie, ale generuje wyższy koszt gruntu na jedno paletomiejsce. Wysokie składowanie wymaga droższego sprzętu i WMS, a przy dużej skali daje niższy koszt utrzymania nieruchomości na paletę.
Jest zalecany, ale nie zawsze niezbędny. Eliminuje pomyłki przy wydaniach, skraca inwentaryzację i pilnuje dat ważności. W magazynie wysokim bez systemu trudno bezpiecznie prowadzić adresowanie.
Wózki reach truck z wysuwanym masztem, wózki systemowe VNA oraz układnice. Dochodzą terminale z głowicą dalekiego zasięgu, które odczytują etykiety z wysokich poziomów.
Tak. Towar wolno rotujący i jednorodny trafia do strefy wysokiej, a szybko rotujący do niskiej, bliżej kompletacji. WMS prowadzi oba obszary w jednej bazie lokalizacji.
Glosariusz pojęć związanych z wysokością składowania
- Wysokie składowanie
- Składowanie na regałach powyżej około 7,2 m, wymagające sprzętu przystosowanego do pracy na wysokości.
- Niskie składowanie
- Składowanie do około 4,2 m, obsługiwane wózkami czołowymi.
- Reach truck
- Wózek z wysuwanym masztem, który sięga w głąb regału i pracuje w węższym korytarzu niż wózek czołowy.
- VNA
- Very Narrow Aisle, czyli układ korytarzy o szerokości około 1,5-1,8 m obsługiwany wózkami prowadzonymi szynowo albo indukcyjnie.
- Układnica
- Urządzenie jeżdżące w korytarzu regałowym, które odkłada i pobiera jednostki ładunkowe na zlecenie z systemu.
- Paletomiejsce
- Pojedyncze miejsce w regale przeznaczone na jedną paletę.
- Adres lokalizacji
- Unikalny identyfikator gniazda złożony z alejki, regału, poziomu i pozycji.
- Ograniczenie UNIQUE
- Reguła bazy danych, która odrzuca zapis powielający wartość lub zestaw wartości w kolumnach.