Towar, który już leży w magazynie, nadal się porusza. Przechodzi z jednej strefy do drugiej, trafia do gniazda na wyższym poziomie albo zostaje przełożony na nową paletę. Takie ruchy nie opuszczają obiektu, ale zmieniają ewidencję równie mocno jak przyjęcie czy wydanie, dlatego Studio WMS.net rejestruje każdy z nich osobnym zapisem.
Spis treści
- Rodzaje operacji wewnętrznych
- Nośnik ładunkowy i jego identyfikator
- Przemieszczenie jako transakcja
- Kompletacja nowego nośnika na palecie MIX
- Uzupełnianie strefy kompletacji z rezerwy
- Usługi dodatkowe przy operacjach
- Reorganizacja magazynu bez przerywania pracy
- Terminale w operacjach wewnętrznych
- Operacje wewnętrzne a pozostałe systemy firmy
- Pytania i odpowiedzi o operacje wewnętrzne
- Glosariusz pojęć związanych z operacjami wewnętrznymi
Rodzaje operacji wewnętrznych
Operacja wewnętrzna polega na przemieszczeniu albo reorganizacji towaru w obrębie jednego obiektu. Do tej grupy należy też kompletacja nowego nośnika. Obejmuje przenoszenie jednostek ładunkowych między strefami oraz umieszczanie nośnika w wyznaczonym gnieździe. Każda z tych czynności ma inny skutek dla stanu i inny dokument.
| Operacja | Co zmienia | Dokument lub zapis | Typowy powód |
|---|---|---|---|
| Przemieszczenie między strefami | Lokalizację nośnika | ZL, zmiana lokalizacji | Uzupełnienie strefy kompletacji |
| Umieszczenie nośnika w gnieździe | Adres składowania | Skan nośnika i lokalizacji | Odłożenie po przyjęciu |
| Kompletacja nowego nośnika | Skład palety wieloasortymentowej | MIX | Zamówienie z kilku indeksów |
| Reorganizacja magazynu | Rozmieszczenie wielu nośników | Seria dokumentów ZL | Zmiana rotacji lub układu stref |
| Przepakowanie | Jednostkę ładunkową towaru | RW i PW ze statusem P | Dostosowanie do zamówienia |
Formularz dokumentu ZL zawiera nagłówek z numerem wewnętrznym i polem magazyniera. W sekcji pozycji rejestruje się numer palety oraz miejsca pobrania i składowania. Tabela pokazuje indeks i ilość. Widać w niej także partię oraz termin ważności, więc przesunięcie niesie pełny opis towaru razem z nośnikiem.
Nośnik ładunkowy i jego identyfikator
Nośnik ładunkowy grupuje towar na czas składowania i przemieszczania. Najczęściej jest nim paleta. W praktyce tę rolę pełnią także pojemniki i skrzynie. W systemie WMS każdy nośnik dostaje unikalny numer, który pozwala śledzić jego lokalizację oraz historię w czasie rzeczywistym.
Numer nośnika zwykle ma postać kodu SSCC. Zasady jego nadawania opisuje standard SSCC GS1 Polska, a wygląd etykiety na palecie omawia strona o etykietach logistycznych GS1. Gdy nośnik ma stały numer, przemieszczenie sprowadza się do zmiany jego adresu, a zawartość pozostaje powiązana z tą samą jednostką.
Reguła: nie przenoś palety bez skanu jej numeru. Skan nośnika i lokalizacji docelowej potwierdza, że w systemie zmienia się adres właściwej jednostki, a nie sąsiedniej palety o podobnym wyglądzie.
Przemieszczenie jako transakcja
Zmiana lokalizacji wymaga dwóch zapisów: nowego adresu nośnika i dokumentu ZL. Gdyby wykonały się osobno, awaria połączenia między nimi zostawiłaby paletę w nowym miejscu bez śladu w dokumentach. Rozwiązaniem jest transakcja, czyli blok, który zatwierdza oba zapisy razem albo wycofuje oba.
SET XACT_ABORT ON;
BEGIN TRY
BEGIN TRAN;
UPDATE dbo.Palety
SET LokalizacjaId = @DoLokalizacji
WHERE PaletaId = @PaletaId AND LokalizacjaId = @ZLokalizacji;
IF @@ROWCOUNT = 0
THROW 50001, 'Paleta nie znajduje się w lokalizacji źródłowej.', 1;
INSERT dbo.DokumentyZL (PaletaId, ZLokalizacji, DoLokalizacji, MagazynierId, Data)
VALUES (@PaletaId, @ZLokalizacji, @DoLokalizacji, @MagazynierId, SYSDATETIME());
COMMIT;
END TRY
BEGIN CATCH
IF @@TRANCOUNT > 0 ROLLBACK;
THROW;
END CATCH;
Przykład jest ilustracyjny i nie przedstawia kodu produktu. Warunek na lokalizację źródłową w klauzuli WHERE chroni przed przeniesieniem palety, którą ktoś zdążył już przesunąć, a kontrola @@ROWCOUNT zamienia ten przypadek w błąd. Składnię opisuje dokumentacja TRY...CATCH w T-SQL.
Do momentu COMMIT zmieniony wiersz pozostaje zablokowany dla innych sesji. Terminal, który w tym samym czasie próbuje przenieść tę samą paletę, czeka na zakończenie pierwszej transakcji i dopiero wtedy odczytuje nowy adres. Blokada obejmuje pojedynczy wiersz, więc przesunięcia innych palet nie zwalniają tempa pracy.
- XACT_ABORT ON. Błąd wykonania wycofuje całą transakcję, więc nie zostaje otwarta połowa operacji.
- Warunek w UPDATE. Zapis zmienia wiersz tylko wtedy, gdy paleta nadal stoi w oczekiwanym miejscu.
- THROW w CATCH. Wyjątek wraca do aplikacji, więc terminal pokazuje operatorowi komunikat o błędzie.
- Jeden COMMIT. Nowy adres i dokument stają się widoczne dla innych sesji w tej samej chwili.
Kompletacja nowego nośnika na palecie MIX
Paleta MIX służy do zebrania kilku różnych towarów na jednym nośniku wysyłkowym. Formularz dokumentu otwiera się z typem i rejestrem ustawionymi na MX. Operator wybiera asortyment przez wyszukiwarkę po indeksie albo kodzie kreskowym. Następnie wskazuje lokalizację pobrania i ilość, a przycisk Dodaj przenosi pozycję do tabeli dokumentu.
Taka operacja skraca przygotowanie zamówienia, bo towary z różnych lokalizacji trafiają od razu na końcową jednostkę. Dokument łączy pozycje z nowym numerem nośnika, więc wysyłka ma jeden identyfikator zamiast kilku. Zagadnienie od strony kompletacji zamówień opisuje artykuł o komisjonowaniu.
Uzupełnianie strefy kompletacji z rezerwy
Strefa kompletacji ma ograniczoną liczbę gniazd, a towar do niej trafia z wyższych poziomów regałów. Gdy lokalizacja przy stanowisku pakowania się opróżnia, trzeba ją zasilić z rezerwy. Przemieszczenie ZL wykonuje to zadanie, a system aktualizuje stany obu lokalizacji w jednej operacji.
- Rezerwa. Wysokie poziomy regału, z których zdejmuje się całe palety wózkiem wysokiego składowania.
- Strefa kompletacji. Gniazda przy stanowisku pakowania, z których operator pobiera pojedyncze sztuki albo kartony.
Opóźnione uzupełnienie widać w danych jako brak towaru w gnieździe, mimo że w magazynie stan jest dodatni. Takie zdarzenie wydłuża kompletację, bo operator musi czekać albo szukać towaru w rezerwie.
Usługi dodatkowe przy operacjach
Do dokumentów przyjęcia i wydania można dopisać pozycje usług, które stanowią wartość dodaną do operacji. Przykładami są przepakowanie i foliowanie. Każda z nich trafia do rejestru usług jako osobny zapis, a zarazem wiąże się z dokumentem i kontrahentem.
Powiązanie z kontrahentem pozwala zestawiać koszty usług dodatkowych i analizować wykorzystanie pracy magazynu. Raport pokazuje, ile czasu zajmują prace poza podstawowym obrotem, więc cennik usług opiera się na danych, a nie na szacunku.
Reorganizacja magazynu bez przerywania pracy
Reorganizacja zmienia rozmieszczenie towarów albo przypisanie lokalizacji do grup towarowych. Powodem bywa zmiana rotacji albo nowy kontrakt, który wymaga innego układu stref. System wskazuje operatorowi miejsce docelowe i prowadzi go przez kolejne przesunięcia, a stan lokalizacji aktualizuje się po każdym skanie.
Lista przesunięć pozwala kierownikowi ocenić postęp reorganizacji. Każdy dokument pokazuje operatora oraz datę realizacji. Wskazuje też lokalizację źródłową i docelową. Dzięki historii miejsca składowania widać, które gniazda zmieniały zawartość najczęściej, a to wskazuje kandydatów do przeniesienia bliżej strefy wydań.
Historia miejsca składowania zostaje w systemie. Dla każdego gniazda da się odtworzyć, jakie nośniki stały w nim wcześniej. Rejestr wskazuje także osobę, która je odłożyła, oraz moment zdjęcia z gniazda. Audyt wewnętrzny korzysta z tego zapisu bez ręcznego raportowania, a spór o brakującą paletę zaczyna się od danych, nie od domysłów.
W regale wysokiego składowania ten sam rząd i kolumna mają kilka poziomów, a każdy poziom jest osobnym gniazdem z własnym stanem. Przemieszczenie na wyższy poziom wymaga więc kontroli, czy gniazdo jest wolne i czy wytrzyma masę palety.
Kryterium wyboru towarów do przesunięcia podpowiada analiza obrotu. Opisuje ją strona o analizie ABC magazynu, a samą mapę zajętości strona o wizualizacji magazynu. Adresowanie gniazd w regałach omawia artykuł o miejscach składowania.
Terminale w operacjach wewnętrznych
Operacje wewnętrzne wykonuje się na przenośnych terminalach z czytnikami kodów kreskowych. W starszych wdrożeniach były to urządzenia Symbol Motorola z systemem Windows Mobile albo Windows CE, połączone drogą radiową bezpośrednio z bazą danych w trybie on-line. Każdy skan zmieniał stan natychmiast, bez zbierania danych w pamięci urządzenia.
Obsługę terminali zapewnia dodatkowy moduł systemu magazynowego. Pozwala on przyjmować towar i wydawać go z magazynu. Obsługuje także przemieszczenia między strefami oraz inwentaryzację. Dziś Studio WMS.net rozwija się na platformie Android, a opis tego trybu pracy zawiera strona o aplikacji WMS na Androida. Historię rozwiązań na Windows Mobile omawia artykuł WMS na Windows Mobile.
Zasada konfiguracji: każdy operator pracuje na własnym koncie, także na wspólnym terminalu. Dokument ZL zapisuje wtedy magazyniera, a historia przesunięć wskazuje wykonawcę każdej zmiany adresu.
Operacje wewnętrzne a pozostałe systemy firmy
System WMS działa jako samodzielne rozwiązanie albo jako moduł większej platformy ERP. W obu przypadkach musi wymieniać dane z systemami TMS i OMS, bo przesunięcia wpływają na dostępność towaru dla zamówień. Zintegrowany magazyn łączy się z księgowością i zapasami. Obejmuje także CRM oraz zaopatrzenie, co obniża koszty w całym łańcuchu dostaw.
Ogólne zasady prowadzenia obiektu opisuje strona o programie do zarządzania magazynem. Rolę operacji wewnętrznych w pełnym obiegu towaru pokazuje artykuł o operacjach magazynowych.
Pytania i odpowiedzi o operacje wewnętrzne
Przyjęcie i wydanie zmieniają ilość towaru w magazynie, a operacja wewnętrzna zmienia jego miejsce lub opakowanie. Ilość ogólna pozostaje ta sama, więc ewidencja musi pilnować zgodności adresu, nośnika i dokumentu.
Dokument zmiany lokalizacji rejestruje przeniesienie palety z miejsca pobrania do miejsca składowania. Zapisuje magazyniera, numer palety i obie lokalizacje, a tabela pozycji pokazuje indeks, ilość, partię i termin ważności.
Pozwala skompletować kilka różnych towarów na jednej palecie wysyłkowej w ramach jednej operacji. Pozycje dodaje się przez wybór asortymentu, lokalizacji i ilości, a system powiązuje je z nowym nośnikiem.
Zmiana adresu nośnika i zapis dokumentu muszą wejść do bazy razem. Bez transakcji przerwane połączenie terminala zostawia paletę w nowym miejscu bez dokumentu albo dokument bez przesunięcia.
Starsze wdrożenia z Windows Mobile i Windows CE nadal działają w trybie on-line. Nowe wersje Studio WMS.net rozwija się na platformie Android, która daje ekran dotykowy i większą moc obliczeniową.
Glosariusz pojęć związanych z operacjami wewnętrznymi
- Operacja wewnętrzna
- Czynność zmieniająca miejsce albo opakowanie towaru w obrębie jednego obiektu, bez zmiany jego ilości ogólnej.
- Dokument ZL
- Zmiana lokalizacji. Dokument rejestrujący przeniesienie palety z miejsca pobrania do miejsca składowania.
- Paleta MIX
- Paleta wieloasortymentowa, na której kompletuje się kilka różnych towarów w jednej operacji magazynowej.
- Nośnik ładunkowy
- Jednostka grupująca towar na czas składowania i przemieszczania: paleta, pojemnik, skrzynia, tacka albo kaseta.
- SSCC
- Numer jednostki logistycznej, który jednoznacznie identyfikuje pojedynczy nośnik, na przykład paletę.
- Reorganizacja magazynu
- Zmiana rozmieszczenia towarów albo przypisania lokalizacji do grup towarowych w celu poprawy wydajności.
- Transakcja
- Blok operacji bazodanowych zatwierdzany albo wycofywany jako całość, w T-SQL ograniczony poleceniami BEGIN TRAN i COMMIT.
- Tryb on-line
- Połączenie terminala z bazą danych w czasie rzeczywistym, przy którym każdy skan zmienia stan od razu.